
13 დეკემბერს აშშ-ს ენერგეტიკის დეპარტამენტმა და ბირთვული უსაფრთხოების ეროვნულმა ადმინისტრაციამ გამოაცხადეს, რომ ლოურენს ლივერმორის ეროვნულ ლაბორატორიაში 5 დეკემბერს ჩატარებული ექსპერიმენტისას გადაილახა თერმობირთვული ენერგეტიკის დიდი ხნის ნანატრი ეტაპი - პირველად შერწყმის რეაქციამ უფრო მეტი ენერგია გამოიმუშავა, ვიდრე მის განსახორციელებლად იყო დახარჯული. მკვლევარები იმედოვნებენ, რომ მომავალში მსგავსი პრინციპით მიღებული ენერგია ჩაანაცვლებს წიაღისეულ საწვავს და ენერგიის სხვა წყაროებს. თუმცა ენერგიის ზრდა ჯერჯერობით მიღწეულია მხოლოდ მოკლე დროის განმავლობაში. ექსპერტების აზრით, თერმობირთვულ საწვავზე მომუშავე რეალური რეაქტორის შექმნამდე ჯერ კიდევ ძალიან დიდი გზაა გასავლელი.

ორშაბათს, 5 დეკემბერს, სამხრეთ აფრიკასა და ავსტრალიაში გაიმართა მსოფლიოში უდიდესი რადიო-ობსერვატორიის, Square Kilometer Array-ს მშენებლობის დაწყების აღსანიშნავი ცერემონიები.

4 ოქტომბერს გამოცხადდა, რომ 2022 წლის ნობელის პრემია ფიზიკაში მიენიჭათ ალენ ასპეს (საფრანგეთი), ჯონ კლაუზერს (აშშ) და ანტონ ცეილინგერს (ავსტრია) გადახლართული ფოტონების ექსპერიმენტებისთვის (რომლებშიც გამოვლინდა ბელის უტოლობების დარღვევა) და კვანტური ინფორმატიკის განვითარებისთვის.

კოსმოსური ტელესკოპის James Webb გუნდმა გამოაქვეყნა ნეპტუნის, მისი ზოგიერთი თანამგზავრისა და რგოლების სისტემის პირველი გამოსახულება. სურათზე ასევე მოხვდნენ შორეული გალაქტიკები და ირმის ნახტომის ვარსკვლავები.

11 ივლისს თეთრ სახლში გამართულ პრესკონფერენციაზე აშშ-ს პრეზიდენტმა ჯო ბაიდენმა წარმოადგინა James Webb კოსმოსური ინფრაწითელი ობსერვატორიის მიერ გადაღებული პირველი სრულფასოვანი სამეცნიერო სურათი. ბრიფინგი გადაიცემოდა Youtube-ზე. სურათზე ჩანს გალაქტიკების გროვა SMACS 0723, რომელიც წარმოადგენს შორეული გალაქტიკების მიერ სინათლის გრავიტაციული ლინზირების მაგალითს. ტელესკოპის პირველი დაკვირვებების დარჩენილი პროფესიონალური სურათები პირდაპირ ეთერში წარმოდგენილი იქნება 12 ივლისს, თბილისის დროით დაახლოებით 18:30 საათზე.

2022 წლის 21 მარტს, ჟურნალ Nature Communications გამოქვეყნებულ სტატიაში, კოპენჰაგენის უნივერსიტეტის ნილს ბორის ინსტიტუტის მკვლევარები გვთავაზობენ ტექნოლოგიას, რომელსაც შეუძლია მკვეთრად გაზარდო კვანტური მემბრანის კოჰერენტულობის დრო. ასი მილი-წამის კოჰერენტულობის დროის მქონე კვანტურ-მექანიკური სისტემები შეიძლება გამოყენებული იქნან კვანტურ კომპიუტერებში ინფორმაციის შესანახად და ქსელებში მისი შემდგომი განაწილებისთვის.

2022 წლის 10 ივნისს ჟურნალ Science Advances გამოქვეყნებულ სტატიაში სამხრეთ კალიფორნიის უნივერსიტეტის მეცნიერები ამტკიცებენ, რომ დედამიწის შიდა ბირთვის ბრუნვის სიჩქარე და მიმართულება ოსცილირებს, რამაც შეიძლება შეცვალოს აქამდე არსებული წარმოდგენა, რომ დედამიწის ზედაპირის მიმართ ის მუდმივი სიჩქარითა და მიმართულებით ბრუნავს.

2022 წლის 20 მაისს ჟურნალმა Astrophysical Journal Letters გამოაქვეყნა ასტრონომების საერთაშორისო ჯგუფის სტატია, რომ სამხრეთ აფრიკაში განთავსებული რადიო-ობსერვატორია MeerKAT-ის საშუალებით მათ მოახერხეს ყველაზე შორეული მეგამაზერის აღმოჩენა. მეცნიერების აზრით, კოსმოსური მეგამაზერების ფორმირება უკავშირდება გალაქტიკების შეჯახებებს.

2022 წლის 23 მაისს ჟურნალმა Geophysical Research: Planets გამოაქვეყნა ბრიტანელი, ამერიკელი და ესპანელი პლანეტოლოგების სტატია, რომლებიც Gemini North და სხვა ტელესკოპების მონაცემებზე დაყრდნობით ცდილობენ ახსნან თუ რატომ არიან მსგავსი პლანეტები, ურანი და ნეპტუნი, სხვადასხვა ფერის. მკვლევარებმა შექმნეს ორივე პლანეტის ატმოსფეროს აღმწერი ერთიანი მოდელი, რომელიც ცხადყოფს, რომ ურანის ნაკლებად დინამიურ ატმოსფეროში გროვდება ჭარბი ნისლი, რაც განაპირობებს მის უფრო ღია ტონალობას ნეპტუნთან შედარებით.

2022 წლის 25 მაისს ჟურნალმა Scince Advances გამოაქვეყნა პლანეტოლოგთა საერთაშორისო ჯგუფის სტატია, რომელიც ეძღვნება მარსის Jezero კრატერში წარმოშობილი ქარების თვისებებს. კვლევაში გაანალიზებულია NASA-ს როვერის Perseverance მიერ წითელ პლანეტაზე ფუნქციონირების პირველი 216 მარსული დღის განმავლობაში მიღებული მონაცემები.